دوران انتخاب رشته و دانشگاه، یکی از سرنوشتسازترین و پرالتهابترین روزهای زندگی هر جوانی است. بیشتر داوطلبان و خانوادههای آنها هنگام انتخاب رشته، تنها به «نام و برند» دانشگاه یا نزدیک بودن آن به شهر محل سکونتشان توجه میکنند. اما یک حقیقت بزرگ در دنیای آکادمیک وجود دارد که کمتر مشاوری به شما میگوید: در رشتههای عملی و پروژهمحور مانند «معماری»، «شهرسازی» و «مرمت بناهای تاریخی»، موقعیت جغرافیایی و بافت شهریِ دانشگاه شما، دقیقاً به اندازه اعتبار اساتید آن اهمیت دارد!
در این مقاله جامع از وبلاگ آموزشی ما، قصد داریم با یک نگاه تخصصی و متفاوت، شهر تاریخی یزد را بررسی کنیم. شهری که در سال ۱۳۹۶ (۲۰۱۷ میلادی) به عنوان اولین شهر تاریخی ایران در فهرست میراث جهانی یونسکو به ثبت رسید. میخواهیم به شما نشان دهیم که چرا تحصیل در دیار بادگیرها، به جای اینکه شما را به یک مهندسِ تئوریدان تبدیل کند، از شما یک متخصصِ کارکشته، خلاق و آماده برای ورود به بازار کار میسازد.
۱. یزد؛ آزمایشگاهی زنده به وسعت یک شهر تاریخی
تصور کنید دانشجوی معماری در یکی از کلانشهرهای پر از ترافیک و برجهای شیشهای هستید. بیشتر زمان شما در کلاسهای تئوری، پشت سیستمهای کامپیوتری و در حال کار با نرمافزارهای 3D Max یا اتوکد میگذرد. شما خانههای سنتی را فقط در کتابهای تاریخ معماری میبینید.
اما وقتی دانشجوی معماری یا مرمت در یزد میشوید، ماجرا کاملاً متفاوت است. شهر خودش کلاس درس شماست. بافت تاریخی یزد با مساحتی بالغ بر ۷۰۰ هکتار، یک موزه زنده و یک آزمایشگاه معماریِ بیکران است. قدم زدن در کوچههای آشتیکنانِ محله فهادان، لمس دیوارهای کاهگلی، بررسی هندسه دقیق حیاطهای مرکزی و کشف رازهای معماری زیرزمینی (پایابها و قناتها)، به شما درکی عمیق از فضا، نور، و مصالح میدهد که هیچ استاد و هیچ کتابی نمیتواند آن را به این شکل به شما منتقل کند.
۲. پنج مزیت طلایی و بینظیر تحصیل در یزد
الف) یادگیری عملیِ «معماری پایدار» (Sustainable Architecture)
امروزه یکی از داغترین مباحث در معماری روز دنیا، طراحی پایدار و همگام با محیط زیست (Zero-energy buildings) است. جالب است بدانید که معماران یزدی صدها سال پیش به این تکنولوژی دست یافته بودند! بادگیرها قدیمیترین سیستمهای تهویه مطبوع طبیعی در جهان هستند. حوضخانهها، گنبدها، و استفاده از خشت (به عنوان عایق حرارتی)، شاهکار معماری اقلیمی محسوب میشوند. دانشجویی که در یزد درس میخواند، اصول معماری سبز و پایدار را با پوست و استخوان خود لمس کرده و میتواند این اصول کهن را در طراحیهای مدرن خود در آینده به کار بگیرد.
ب) دسترسی نامحدود به پروژههای واقعی (Case Studies)
یکی از بزرگترین چالشهای دانشجویان تحصیلات تکمیلی (ارشد و دکتری) در رشته مرمت و معماری، پیدا کردن سوژه مناسب برای پایاننامه یا پروژههای کلاسی است (اصطلاحاً برداشت از بنا). در یزد، شما با هزاران خانه تاریخی، کاروانسرا، آبانبار، بقعه و بازار روبهرو هستید که بسیاری از آنها دستنخورده باقی ماندهاند. شما میتوانید پروژههای دانشجویی خود را روی بناهای واقعی پیادهسازی کنید و نتایج تحقیقات شما میتواند مستقیماً توسط سازمان میراث فرهنگی مورد استفاده قرار گیرد.
ج) ارتباط و شاگردی در کنار استادکاران سنتی
دانشگاه به شما تئوریها، تاریخ و نرمافزارها را میآموزد، اما «فوت کوزهگری» و شناخت رفتار مصالح در دست استادکاران سنتی (معماران تجربی) است. یزد هنوز هم مهد بهترین مقنیها (قناتسازان)، گچبران، طاقزنان و خشتمالان ایران است. یک دانشجوی باهوش در یزد این شانس را دارد که در کنار تحصیل آکادمیک، به کارگاههای این استادکاران سر بزند، تکنیکهای اصیل را از نزدیک ببیند و دانش دانشگاهی را با مهارت سنتی پیوند بزند. این ترکیب، رزومهای برای شما میسازد که هیچ دانشجویی در شهرهای دیگر توان رقابت با آن را نخواهد داشت.
د) الهامبخشی بصری و پرورش خلاقیت هنری
خلاقیت در معماری نیازمند تغذیه بصری است. وقتی هر روز صبح در مسیر دانشگاه از کنار ساباطها (کوچههای مسقف)، درهای چوبی با کوبههای قدیمی، و شیشههای رنگی ارسیها عبور میکنید، ناخودآگاه سواد بصری شما ارتقا مییابد. آرامش کویر و سکوت بافت تاریخی، تمرکز فوقالعادهای برای تفکر عمیق و خلق ایدههای هنری به دانشجویان میبخشد.
هـ) بازار کار آماده و پرسود بلافاصله پس از فارغالتحصیلی
این شاید مهمترین بخش برای آینده شما باشد! استان یزد یکی از سه قطب اصلی گردشگری فرهنگی در ایران (در کنار اصفهان و شیراز) است. در سالهای اخیر، موج عظیمی از سرمایهگذاری برای تغییر کاربری خانههای قدیمی ایجاد شده است.
سرمایهگذاران به شدت به مهندسان جوانی نیاز دارند که بتوانند یک خانه قاجاری را با رعایت اصول مرمتی به یک اقامتگاه بومگردی (Eco-lodge)، بوتیکهتل، کافه سنتی یا گالری هنری تبدیل کنند. اگر در دوران دانشجوییِ خود در یزد شبکهسازی خوبی انجام دهید و مهارت نرمافزاری و عملی خود را بالا ببرید، پیش از گرفتن مدرک لیسانس وارد پروژههای درآمدزا خواهید شد.
معرفی تخصصی دانشگاههای استان یزد برای رشتههای هنر و معماری
اگر تصمیمتان برای تحصیل در این شهر تاریخی جدی شده است، باید بدانید کدام دانشگاهها میزبان شما خواهند بود:
- دانشگاه سراسری یزد (نگین دانشگاههای معماری): آیا میدانستید دانشکده هنر و معماری دانشگاه یزد در یک پردیس مدرن و بیروح قرار ندارد؟ این دانشکده در قلب بافت تاریخی و در مجموعهای از خانههای اعیانی دوره قاجار (مثل خانه رسولیان، خانه مرتاض و خانه مرزنگوش) واقع شده است! بله، کلاس درس شما، حیاط اندرونی یک شاهکار معماری است. تحصیل در این دانشکده، آرزوی بسیاری از رتبههای برتر کنکور هنر و ریاضی است.
- دانشگاه هنر اردکان: شهر اردکان (در همسایگی یزد) نیز بافت تاریخی منحصربهفردی دارد. این دانشگاه در سالهای اخیر رشد بسیار خوبی در جذب اساتید مجرب و ایجاد کارگاههای تخصصی در زمینه هنرهای سنتی، صنایع دستی و مرمت داشته است.
- دانشگاه میبد: میبد شهر جهانی زیلو و سفال است. تحصیل رشتههای مرتبط با معماری سنتی و صنایع دستی در این شهر نیز با رویکردی کاملاً کارگاهی و عملی همراه است.
- دانشگاه آزاد اسلامی و دانشگاه پیام نور مرکز یزد: این دانشگاهها نیز با داشتن کارگاههای مجهز و اساتید بومی متخصص، گزینههای بسیار مناسبی برای داوطلبان بدون کنکور، متقاضیان دانشگاه آزاد و یا شاغلینی هستند که قصد ادامه تحصیل دارند.
۳. زندگی دانشجویی در یزد چگونه است؟ (ویژه غیربومیها)
علاوه بر مسائل علمی، باید شرایط زندگی در چهار سال آینده را هم در نظر بگیرید. یزد برای دانشجویان غیربومی ویژگیهای جذابی دارد:
- هزینههای زندگی: هزینه اجاره مسکن دانشجویی، حملونقل و خوراک در یزد به مراتب منطقیتر و پایینتر از شهرهایی مثل تهران یا اصفهان است.
- امنیت و فرهنگ: یزد به عنوان یکی از امنترین شهرهای ایران شناخته میشود. مردمانی خونگرم، آرام و مهماننواز دارد که به شدت به علم و دانشجو احترام میگذارند.
- آبوهوا: یزد دارای تابستانهای گرم و خشک و زمستانهای سرد است. این اقلیم کویری دقیقاً همان دلیلی است که معماری آن را اینچنین خاص کرده است. ترمهای پاییز و بهارِ یزد، با شبهای پرستاره کویر، بهترین زمان برای تورهای عکاسی معماری و اسکیسزدن (طراحی دستی) در کوچهپسکوچههای شهر است.
🗣️ از زبان دانشجویان:
“من رتبه خوبی در کنکور داشتم و میتوانستم در تهران درس بخوانم، اما دانشگاه یزد را انتخاب کردم. روز اولی که وارد حیاط دانشکده (خانه رسولیان) شدم و نور آفتاب را از پشت شیشههای رنگی کلاس دیدم، فهمیدم بهترین تصمیم زندگیام را گرفتهام. اینجا فقط معماری نمیخوانید، معماری را زندگی میکنید.”
– مریم. س، فارغالتحصیل کارشناسی ارشد معماری داخلی
سخن پایانی با شما
انتخاب رشته و دانشگاه صرفاً انتخاب نام یک موسسه یا پر کردن چند فیلد در فرم سازمان سنجش نیست؛ بلکه انتخاب مسیر حرفهای، سبک زندگی و شبکهای از ارتباطاتی است که آینده شما را میسازند. اگر به معماری، تاریخ، هنر و هویت ایرانی عشق میورزید و دلتان میخواهد پس از فارغالتحصیلی به یک متخصص حرفهای و عملی (و نه یک مهندسِ بیکار با ذهنی پر از تئوری) تبدیل شوید، در لیست انتخاب رشته خود، جایگاه ویژهای و با اولویت بالا برای دانشگاههای استان یزد در نظر بگیرید.
👇 حالا نوبت شماست که برای ما بنویسید!
شما چه معیارهایی برای انتخاب دانشگاه دارید؟ آیا تا به حال به تاثیر لوکیشن جغرافیاییِ دانشگاه روی آینده شغلیتان فکر کرده بودید؟ اگر دانشجوی دانشگاههای یزد هستید، خوشحال میشویم تجربیات خود را در بخش نظرات همین صفحه با داوطلبان کنکور به اشتراک بگذارید تا راهنمای راهشان باشید.
دیدگاهها (0)